تبیین متن‌بودگی سکونتگاه‌های مساله‌دار شهری (مطالعه موردی : محله اسلام آباد شهر زنجان)

نویسندگان

1 دانشگاه زنجان

2 دانشگاه زنجان

3 دانشگاه زنجان

doi
10.22067/jgusd.2021.71425.1070
چکیده

 نگاه فرکلاف به متن، آشکارسازی گفتمان­های مستتر و آگاهی زبانی انتقادی به مصرف کنندگان متون است. در این میان سکونتگاه­های مسأله­دار به عنوان جزئی ازمتن شهر و بازتاب نظریه­های اجتماعی، نیازمند بررسی معیارهای متن­بودگی آموزه­های زبان شناختی هستند. بر این اساس این­ مقاله نشان خواهد داد که مؤلفه­های متن­بودگی در سکونتگاه­های مسأله­دار چگونه بوده و این سکونتگاه­ها متاثر از چه گفتمان­هایی هستند. در این پژوهش با توجه به اهداف و تناسب نیاز از سطح تبیین استفاده شده است. متن سکونتگاه­های مسأله­دار با توجه به ویژگی­های متن­بودگی بررسی شده، سپس تعلق گفتمانی این سکونتگاه­ها به فرایندهای اجتماعی و نهادی ارائه شده است. جهت بررسی تأثیر شاخص­های متن­بودگی از مدل DPSIR و آزمون تحلیل مسیر استفاده شد.  یافته­ها نشان داد تقابل ساختارهای زبانی سکونتگاه­های مسأله­دار در متن شهر با مفاهیم متفاوتی معنا شده که آمال و خواسته­های ساکنان را به نمایش می­گذارد و شاخص­های انسجام و پیوستگی بیشترین تأثیر را در متن بودگی سکونتگاه­های مسأله­دار دارند. همچنین در فرایند تعلق گفتمانی، منازعه میان قدرت نرمال نهادهای موجود و گروه­های فاقد قدرت است. مدیریت محلی به عنوان بخش مغلوب و اهرم موثر، تحت تأثیرحقایق پنهان بواسطه ناآگاهی، عدم تناسب درآمد و هزینه­های مسکن  وساخت وساز غیرقانونی، نقش قابل­توجهی در این سکونتگاه­ها داشته­اند. می­توان گفت که این سکونتگاه­ها سوغات همیشگی شهرها هستند اما تسلط گفتمان­های مبتنی بر سرمایه­داری، خطرات مهم و ناملایمات زندگی برای قشر عظیمی از این ساکنان و تضمین امنیت معیشت آنها را  درنظر نمی­گیرند.