مقایسه عملکرد میراگرهای جرمی منفرد و چندگانه توزیع شده در ارتفاع برای کنترل لرزه ای چند مودی سازه بلند

نویسندگان

1 مهندسی عمران، دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

2 مهندسی عمران، دانشکده فنی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

3 مهندسی عمران، دانشکده فنی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

doi
10.22060/ceej.2019.15584.5959
چکیده

مروزه از کنترل ارتعاشات در مسائل مهندسی عمران به طور معمول استفاده می‌شود. میراگر جرمی تنظیم شونده یکی از ساده‌ترین و قابل اعتمادترین ابزار کنترلی محسوب می‌شود؛ که ترکیبی از جرم، فنر و میراگر را تشکیل می‌دهد. میراگرهای جرمی معمولا بر مبنای فرکانس مود اول سازه تنظیم می‌گردند. حساسیت میراگر جرمی تنظیم شونده به تغییرات فرکانس سازه، از نقاط ضعف این سیستم کنترلی محسوب شده و عدم تنظیم بهینه پارامتر های این سیستم و یا تغییر فرکانس سازه منجر به کاهش بازدهی این سیستم می‌شود. در این پژوهش به منظور بررسی و مقایسه عملکرد میراگر جرمی منفرد واقع در محل بیشینه جابجایی مودی (بام سازه) و میراگرهای جرمی چندگانه توزیع شده در ارتفاع سازه بر اساس تحلیل مودال، از یک سازه 40 طبقه در دو حالت خطی و غیرخطی بهره گرفته شده است. مدل‌سازی سازه به همراه هفت شتاب نگاشت زلزله‌های اعمالی با بیشینه شتاب معادل0/1 g در نرم افزار OpenSees انجام شده است. نتایج تحلیل های صورت گرفته نشان می‌دهد که کنترل سازه در حالت خطی توسط میراگرهای جرمی چندگانه تنظیم شده بر اساس مودهای اول-دوم رفتار مناسب تری نسبت به سایر حالت‌ها دارد و متوسط کاهش بیشینه جابه‌جایی بام سازه با استفاده از این نوع از میراگرها 14/5 درصد می‌باشد که حدود 2 برابر بیشتر از کاهش ناشی از حالت‌های استفاده از میراگرهای منفرد تنظیم شده، بر اساس مود اول و میراگر جرمی چندگانه‌ی تنظیم شده بر اساس مود اول یا دوم، می‌باشد. این در حالی است که با توجه به فرض تنظیم مقادیر طراحی میراگرها متناظر با رفتار ارتجاعی آن‌ها، در مدل غیرخطی سازه عملکرد میراگرهای جرمی منفرد و چندگانه ضمن کنترل پاسخ های سازه، اندکی کاهش می‌یابد. خطای 10 درصدی به منظور پوشش عدم قطعیت‌های موجود در میراگر های جرمی و سازه ناشی از تغییرات فرکانس، در تنظیم فرکانس طراحی میراگرها در نظر گرفته شده است که در این حالت نیز رفتار میراگرهای جرمی چندگانه مناسب‌تر بوده است.