واکاوی پدیده ‏‏ی تحصیل‏ گریزی در دانش ‏آموزان مناطق مرزی ثلاث باباجانی: (مطالعه ‏ای پدیدارشناختی)

نویسندگان

1 استاد مدیریت آموزشی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

2 دکتری مدیریت آموزشی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

doi
10.48310/pma.2024.3561
چکیده

تحصیل ‏گریزی وضعیتی روانشناختی است که دانش ‏آموز علیرغم میل باطنی خود در مدرسه حضور دارد و اگر فشارهای موقعیتی وجود نداشت اقدام به ترک تحصیل می ‏کرد. هدف این پژوهش واکاوی پدیده تحصیل ‏گریزی در دانش آموزان مناطق مرزی شهرستان ثلاث باباجانی بود. روش انجام پژوهش کیفی و به روش پدیدارشناختی بود. جامعه آماری پژوهش شامل کارشناسان، مدیران و دبیران مشغول به کار با حداقل 5 سال سابقه تدریس در مناطق مرزی در شهرستان ثلاث باباجانی بودند. تعداد 24 نفر به صورت هدفمند و با استفاده از روش نمونه‏ گیری گلوله برفی به عنوان نمونه انتخاب شدند. برای تعیین کفایت نمونه نیز از قاعده اشباع نطری استفاده شد. برای جمع‏ آوری داده ‏ها از مصاحبه عمیق نیمه ساختار یافته استفاده شد. برای تحلیل داده‏ ها از روش کدگذاری سه مرحله‏ ای استفاده شد. نتایج تحلیل داده‏ ها نشان داد که عوامل فردی، عوامل اقتصادی، عوامل آموزشی و عوامل فرهنگی از مهم‏ترین عوامل موثر بر تحصیل‏گریزی دانش‏ آموزان می ‏باشند، نگرش منفی به علم، اشتغال کاذب، آسیب های اجتماعی و امنیتی و تداوم محرومیت از مهم‏ترین پیامدهای تحصیل‏ گریزی هستند و آگاهی بخشی، تسهیلات ویژه برای دانش‏آموزان مناطق مرزی و ابزارهای قانونی از جمله مهم‏ترین راه‏ حل‏های کاهش پدیده تحصیل‏ گریزی هستند.