تحلیل فضایی ـ کالبدی شاخص‌های رشد هوشمند شهری در مناطق چهارگانه (23 محله) یاسوج براساس مدل‌های تصمیم‌گیری چند معیاره

نویسندگان

1 آزاد اسلامی - واحد امارات متحده عربی

2 ارومیه

3 دانشگاه ارومیه

doi
10.22067/jgusd.2021.46479.0
چکیده

رشد فزاینده جمعیت شهری و مهاجرت به آن باعث تغییرات بالایی در ساختارهای فضایی شهرها شده، جهت کنترل و بهبود این وضعیت، الگوهایی از جمله رشد هوشمند ارائه شده است. این الگو بر افزایش تراکم شهری، اختلاط کاربری­ها و کاهش استفاده از اتومبیل تأکید دارد. پژوهش حاضر با روش توصیفی ـ تحلیلی و بهره­گیری از 63 شاخص از جنبه­های مختلف اقتصادی، اجتماعی، کالبدی، زیست­محیطی و دسترسی، به بررسی وضعیت نواحی چهارگانه شهری یاسوج به لحاظ شاخص­های رشد هوشمند شهری پرداخته است. در این راستا از مدل تاپسیس جهت رتبه­بندی و از مدل تحلیل خوشه­ای جهت سطح­بندی محلات استفاده شده است. نتایج حاصل بیانگر این بود؛ تنها ناحیه یک در شهر یاسوج از شاخص­های رشد هوشمند شهری برخوردار بوده و سایر نواحی واقع در شهر یاسوج (نواحی 2 تا 4) ازاین شاخص­ها بی­بهره هستند. به­طوری که بر اساس مدل تاپسیس نواحی 3 و 4 نیمه برخـوردار و ناحیه 2 محروم می­باشند. همچنین، نتایج حاصله در بررسی محلات 23گانه شهر یاسوج براساس شاخص­های تلفیقی رشد هوشمند حاکی از آن است که محله 17 کاملاً برخوردار، محله 3 برخوردار، محله 22 نیمه برخوردار و سایر محلات محروم می­باشند. نتایج نهایی تحلیل رگرسیونی نشان داد، شاخص­های زیست­محیطی و کالبدی (کاربری اراضی) در سطح 95 درصد اطمینان با متغیر وابسته (شاخص­های تلفیق رشد هوشمند شهری محلات شهر یاسوج) دارای ارتباط معنی­داری هستند. براساس نتایج بدست آمده درزمینه محلات با استفاده از شاخص تلفیق، توجه به الگوی رشد هوشمند شهری ضروری می­باشد.