فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

کاهش بارندگی، خشکسالی و نبود منابع آب سطحی در نواحی کویری، منجر به برداشت بی‌رویه از آبخوان‌ها و تهدید کیفیت آب زیرزمینی شده است. محدوده مطالعاتی کرمان از این نواحی، تحت تأثیر رشد جمعیت، شهری‌سازی و صنعت با افت کیفیت آب روبروست. این پژوهش به ارزیابی و پهنه‌بندی کیفیت آب زیرزمینی دشت با استفاده از کریجینگ در GIS و تحلیل هیدروشیمیایی (نمودارهای پایپر، شولر و ویلکاکس) در بازه زمانی 22 ساله (2002-2024) می‌پردازد. داده‌های 10 پارامتر (Ca, Mg, pH, TDS, Th, EC,SO₄, Cl, Na, SAR) در 27 نقطه نمونه‌برداری تحلیل شد. نتایج نشان داد که تیپ غالب آب زیرزمینی بی‌کربنات سدیم و بدون تغییر محسوس در دوره مورد مطالعه بود. از نظر کیفیت، نواحی شرق، جنوب شرقی و جنوب (ماهان و جوپار) از کیفیت خوب تا قابل قبول برای شرب و کشاورزی برخوردارند. در مقابل، نواحی شمال غربی (اختیارآباد و نقشینه) آب نامناسب شرب و بخش وسیعی از شمال و غرب دشت نامناسب تا موقتاً قابل شرب است. برای مصارف صنعتی، آب نواحی شرقی، جنوبی و غربی برای فرآیندهای صنعتی گروه اول و دوم (صنایع بسیار حساس و حساس) مناسب بوده، در حالی که نواحی شمال و شمال غربی با حداکثر غلظت کلر گزینه مناسب برای صنایع گروه سوم و چهارم (صنایع نسبتا حساس) است. برای مدیریت پایدار پیشنهاد می‌گردد: انتقال آب از مناطق باکیفیت، اصلاح کیفیت منابع آلوده، کشت گیاهان مقاوم به شوری در شمال، و حذف چاه‌های غیرمجاز در دستور کار قرار گیرد.