فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

این تحقیق به ارزیابی مدلAquaCrop برای شبیه‌سازی عملکرد دانه و زیست‌توده گیاه جو در منطقه سیستان، با توجه به محدودیت‌های منابع آبی و شرایط اقلیمی مختلف می‌پردازد. برای انجام کار از داده‌های چهار مزرعه در شهرستان‌های زهک و هیرمند (مرکز تحقیقات، خواجه احمد، زورآباد و ده‌لاغری) طی دو سال زراعی 1403-1402 و 1404-1403 استفاده شد و سه سناریو تاریخ کاشت (زودهنگام (15 آبان)، میانه‌فصل (15 آذر) و دیرهنگام (15 دی)) و سه حالت آبیاری (آبیاری کامل، ۲۵٪ کم‌آبیاری و ۵۰٪ کم‌آبیاری) در نظر گرفته شد. نتایج شبیه‌سازی‌ها نشان داد که مدل AquaCrop قادر است عملکرد دانه و زیست‌توده را با دقت بالایی پیش‌بینی کند. در مرحله واسنجی، مقادیر R² برای عملکرد دانه و زیست‌توده بین 96/0 تا 97/0 و در مرحله صحت‌سنجی، برای عملکرد بین 94/0 تا 98/0 و برای زیست‌توده بین 9/0 تا 92/0 متغیر بود. مقادیر بالای صریب تبیین و مقادیر پایین آماره‌های خطا نشان داد مدل توانسته است با دقت بالا عملکرد دانه و زیست‌توده را شبیه‌سازی کند. تحلیل حساسیت مدل نشان داد که پارامترهای ضریب گیاهی تعرق (Kc)، بهره‌وری نرمال‌شده آب (WP*) و شاخص برداشت مرجع (HIo) بیشترین حساسیت را در مدل دارند. همچنین، نتایج سناریوهای آبیاری و تاریخ کاشت نشان داد که در سال‌های مرطوب، کاهش ۲۵ درصدی آبیاری، باعث کاهش 5 تا 7 درصد، در سال‌های نرمال، کاهش آبیاری به ۲۵٪ و ۵۰٪ منجر به کاهش ۱۳ تا ۲۰ درصدی عملکرد و در سال‌های خشک، کاهش ۲۵٪ تا ۵۰٪ آبیاری باعث کاهش ۴۵ تا ۴۸ درصدی عملکرد دانه شد.