بررسی میزان انطباق چکیده‌ی فارسی پایان‌نامه‌های دوره‌ی دکتری عمومی دانشگاه علوم پزشکی اراک با استانداردهای چکیده‌نویسی (214 ISO)

نویسندگان

1 دانشیار، کتابداری و اطلاع رسانی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.

2 کارشناس ارشد، کتابداری و اطلاع رسانی، دانشگاه علوم پزشکی اراک، اراک، ایران.

3 کارشناس ارشد، روانشناسی، دانشگاه پیام نور استان اصفهان، اصفهان، ایران.

4 کارشناس ارشد، کتابداری و اطلاع رسانی، پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی، قم، ایران

doi
چکیده

مقدمه: با توجه به ضرورت یکدستی و هماهنگی در ساختار چکیده‌ها و افزایش دقت، صحت و جامعیت آن‌ها، پژوهش حاضر با هدف بررسی میزان رعایت استاندارد چکیده‌نویسی (214 ISO) در چکیده‌های فارسی پایان‌نامه‌های دوره‌ی دکتری عمومی دانشگاه علوم پزشکی اراک در سال‌‌‌های 87-1378 صورت گرفت.روش بررسی: روش مورد استفاده در این پژوهش توصیفی از نوع کاربردی است و ضمن بررسی دقیق پایان‌نامه‌های ثبت شده در کتابخانه‌ی مرکزی دانشگاه علوم پزشکی اراک، در مجموع 328 پایان‌نامه به منزله‌ی جامعه‌ی آماری مورد بررسی واقع شد. جهت تهیه‌ی استانداردهای مورد نیاز و بررسی میزان انطباق آن‌‌ها با استاندارد چکیده‌‌ها، متن اصلی استاندارد بین‌المللی ISO در چکیده‌نویسی و متن ترجمه‌ی فارسی این استاندارد مورد بررسی قرار گرفت. برای گردآوری داده‌‌ها از چک‌ لیست تهیه شده بر اساس استاندارد بین‌المللی ISO در چکیده‌نویسی بهره‌جویی شد و سیاهه‌ی وارسی از نظر روایی محتوا تحت نظر صاحب‌نظران ارزیابی شد و مورد تأیید قرار گرفت. داده‌های جمع‌آوری شده با استفاده از نرم‌افزار SPSS تجزیه و تحلیل شد و با کمک فراوانی، درصد و شاخص‌‌های 2χ به شرح یافته‌‌های پژوهش اقدام گردید.یافته‌ها: ذکر اطلاعات کتاب‌شناسی با رعایت در 48 چکیده (4/16 درصد) در سال 1384 بیشترین میزان فراوانی و درصد را به خود اختصاص داد، در حالی که بیان یافته‌ها و نتایج فرعی و ثانویه در هیچ چکیده‌ای ذکر نشده بود و این مورد کمترین میزان فراوانی و درصد را به خود اختصاص داده بود. یافته‌های 2χ نشان داد که به جز هدف در بقیه‌ی موارد تفاوت معنی‌داری بین میزان رعایت استانداردها بر اساس سال‌‌های مختلف وجود دارد.نتیجه‌گیری: در چکیده‌های تحت بررسی، استانداردهای چکیده‌نویسی (214 ISO) در مواردی که به صورت صوری و شکلی بودند، مانند نتایج پژوهش، حفظ اطلاعات اصلی پایان‌نامه و ...، به میزان قابل قبولی رعایت شده است. در حالی که در مواردی که به صورت محتوایی بودند مانند هدف، بیان یافته‌ها و ...، به میزان نازل‌تری استانداردها رعایت گردیده است.واژه‌‌های کلیدی: چکیده‌ها؛ پایان‌نامه‌های دانشگاهی؛ دانشگاه‌ها؛ 214 ISO.

کلیدواژه‌ها