تعیین گستره خرابی بریک- اوت پیرامون گمانه به کمک معیار موهر- کولمب و هوک- براون

نویسندگان

1 عضو هیات علمی

2 دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

doi
10.22060/ceej.2019.15233.5856
چکیده

با حفرگمانه در توده سنگ و در اعماق زیاد توزیع تنش پیرامون آن برهم خورده و در مجاورت آن تمرکز تنش ایجاد می‌شود. اگر تنش‌های برشی ایجاد شده ناشی از فشار تنش‌های برجا، در سنگ پیرامون گمانه از مقاومت آن بیشتر شوند، باعث رخداد نوعی از خرابی در پیرامون گمانه می‌گردد که به آن خرابی بریک- اوت گفته می‌شود. مشاهده شده که نواحی خرابی بریک- اوت در امتداد تنش اصلی کوچکتر ایجاد شده و توسعه پیدا می‌کنند. در این مقاله با فرض رفتار الاستیک توده سنگ، به حل تحلیلی خرابی بریک- اوت با استفاده از معیار خرابی موهر- کولمب و هوک- براون برای مدل‌های دوبعدی پرداخته می‌شود و گستره خرابی با استفاده از این دو معیار بدست می‌آید. مطابق با نتایج بدست آمده از مدل ریاضی، پارامترهای مؤثر در عمق و عرض بریک- اوت رخ داده در پیرامون گمانه، وابسته به مشخصات مکانیکی مصالح موجود در معیار خرابی انتخاب شده و همچنین مقدار و نسبت تنش‌های برجا می‌باشند. درصورتی‌که نسبت تنش‌های برجا یک باشد، خرابی از نوع بریک- اوت رخ نخواهد داد. همچنین با افزایش کیفیت سنگ، گستره خرابی بریک- اوت کمتر می‌شود و با کاهش مشخصات مکانیکی سنگ و افزایش مقدار و نسبت تنش‌های برجا محدوده خرابی بزرگتر می‌شود.