پایداری محیط زیست شهری با رویکرد گردشگری (موردپژوهی: محله درکه در منطقه یک کلانشهر تهران)

نویسندگان

1 دانشگاه شهید بهشتی

2 دانشگاه شهید بهشتی

3 دانشگاه شهید بهشتی

doi
10.22067/gusd.v5i2.73839
چکیده

هدف این پژوهش تدوین راهبردهایی برای بهبود توسعۀ پایدار منطقه یک شهر تهران با استفاده از مدل  SWOT (برای شناسایی توان ها، ظرفیت ها، پتانسیل های محیط زیست و گردشگری شهری در منطقه وارزیابی کمی و تدوین چشم­انداز برای محلات منطقه) است. پژوهش از نوع اکتشافی با ماهیت، توصیفی تحلیلی، توسعه ­ای است. روش­شناسی پژوهش نیز در چارچوب پارادایم توسعۀ پایدار محیط زیست شهری و رویکرد اجتماع محور با تأکید برتوسعة گردشگری شهری تدوین شده است. برای این منظور، داده ­ها به روش کتابخانه­ ای و پیمایشی و مصاحبه با کارشناسان گردآوری و سپس در ماتریس عوامل درونی (IFE) و بیرونی (EFE) به تحلیل اطلاعات پرداخته شده است. حجم نمونه بر اساس فرمول کوکران تعداد 384 نفر از میان ساکنین و گردشگران منطقه بویژه محله­ های درکه و ولنجک به عنوان محلات شاخص، انتخاب و مورد پرسش قرار گرفته است. برای تدوین اولویت ­بندی نهایی و فعالیت­های راهبردی - پایداری از تلفیق نتایج دو مدل مذکور در محدودۀ مورد مطالعه از مدل ماتریسی SPACE استفاده شده است. یافته­ های تحقیق نشان می­ دهد افزایش صمیمیت، روابط همسایگی و حس تعلق ساکنان به محله، استفاده از طبیعت منطقه در جذب گردشگر و همچنین افزایش تمایل ساکنان به سکونت در محله، از پتانسیل­ های تهیه برنامه ­های راهبردی برنامه ­ریزی برای توسعه پایدار گردشگری در منطقه یک تهران به ویژه محله درکه هستند.