فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در مطالعات تغییر اقلیم، مقیاس کاهی و تبدیل داده‌های مدل‌های گردش کلی (GCMs) از سلول‌های بزرگ‌مقیاس به واحدهای کوچک‌تر و یا نقطه‌ای بسیار حائز اهمیت است. در این پژوهش روشی برای مقیاس کاهی داده‌های بزرگ‌مقیاس دمای ماهانه مدل‌های گردش کلی CMIP6 ارائه گردیده است که در آن، از رابطه بین دمای هوای استان یزد با دمای سطح زمین (LST) به‌عنوان یکی از محصولات تصاویر سنجنده مودیس استفاده گردید تا داده‌های دمایی سه مدل گردش کلی TaiESM1، ACCESS-CM2 و CanESM5 با دقت‌های مکانی 105*118 کیلومترمربع، 138*175 کیلومترمربع و 310*270 کیلومترمربع را به نقشه‌های دمای ماهانه استان یزد با دقت مکانی 1*1 کیلومترمربع بهبود دهد. نتایج حاصله نشان داد که روش پیشنهادی برای مقیاس کاهی دما، کارآیی مناسب‌تری نسبت به روش‌های پیشین نظیر روش دلتا داشته و در مدل‌های مختلف گردش کلی با دقت‌های مکانی مختلف دارای کارایی‌های متفاوتی بوده است؛ به‌طوری‌که دقت این روش در مدل Can-ESM5 نسبت به مدل‌های Access-CM2 و Tai-ESM2 بیشتر بود. در ادامه، اقدام به شبیه‌سازی میانگین دمای ماهانه و سالانه استان یزد به کمک مدل‌های TaiESM1، ACCESS-CM2 و CanESM5 تحت سه سناریوی SSP1-2.6، SSP2-4.5 و SSP5-8.5 در دهه‌های آتی (2100-2015 میلادی) شد. بر اساس نتایج به‌دست‌آمده از محدوده مطالعاتی استان یزد، میانگین دمای سالانه دهه‌های آتی استان یزد دارای روند افزایشی بوده و این مدل‌ها افزایش دمای 15 تا 35 درصد (میانگین 22 درصد) نسبت به دوره پایه را پیش‌نگری می‌کند. در بین سه مدل گردش کلی مذکور، بیشترین افزایش دما توسط CanESM5 پیش‌نگری شده و در بین سه سناریوی SSP بیشترین افزایش دما توسط سناریوی SSP5-8.5 پیش‌نگری شده است.