تحلیل محتوای اخبار روزنامة گاردین دربارة مؤسس ویکی‌لیکس؛ «قهرمان آزادی اطلاعات» یا «هَکِری تروریست»؟

نویسندگان

1 گروه مطالعات اروپا ،دانشکده مطالعات جهان، دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 گروه مطالعات اروپا، دانشکدة مطالعات جهان، دانشگاه تهران، تهران، ایران.

doi
10.22059/jcountst.2025.386332.1217
چکیده

با انتشار اسناد محرمانة جنگ افغانستان، به‌دست سازمان سوت‌زنی ویکی‌لیکس در ۲۵ ژییة ۲۰۱۰م، بحث بسیاری بر سر تأثیر این اسناد و درستی انتشار آن مطرح شد. علاوه‌بر این بحث‌ها، توجه بسیاری به جولیان آسانژ، مؤسس این سازمان افشاگر اسناد، معطوف شد. او پس از حدود یک‌دهه پیگرد قضایی، از زندان بلمارش بریتانیا آزاد شده بود. مطبوعات جهانی آسانژ را با القاب مختلفی همچون «قهرمان آزادی اطلاعات» یا «هَکِری تروریست» به تصویر کشیده‌اند. در مقالة پیش‌رو سعی شده است نحوة پوشش خبری روزنامة گاردین بریتانیا از جولیان آسانژ بررسی شود. بدین منظور، اخبار این روزنامه از ژوییة ۲۰۱۰م تا اوت ۲۰۱۲م، بررسی شده است. این دوره، هم‌زمان است با پناهندگی آسانژ در سفارت اکوادور واقع در لندن که کمی پس از قطع همکاری او با گاردین در انتشار افشاگری‌ها رخ داد. با به‌کارگیری روش تحلیل محتوای کمّی، تصویر بازنمایی‌شده از آسانژ و چارچوب‌های یافت‌شده در پوشش خبری این نشریة بریتانیایی تحلیل و بررسی شده است. بررسی صفات مورد اشاره در اخبار مرتبط با آسانژ نشان می‌دهد بازنمایی گاردین از آسانژ غالباً منفی است. پوشش خبری این نشریه بیشتر در چارچوب درگیری‌های جزایی مربوط به اتهام‌ها علیه آسانژ در دادگاه سوئد، و درخواست‌های وی برای پناهندگی یا رفع استرداد به آمریکا قرار داشت. همچنین، نتایج بررسی عناصر و ارزش‌های خبری موجود در خبرها حاکی از این بود که روزنامة گاردین بیشتر به جنبة «شخصی» خبرهای مربوط به آسانژ پرداخته تا اخبار مرتبط با افشاگری‌های جولیان آسانژ در ویکی‌لیکس.