کیفیتبخشی آموزش مجازی فیزیک با طراحی محتواهای آموزشی بر اساس اصول نظریه بار شناختی
نویسندگان
1 دانشجو کارشناسی ارشد آموزش فیزیک، دانشکده ی علوم پایه، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران، ایران
2 دانشیار، گروه فیزیک، دانشکده علوم پایه، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران، ایران
doi
10.48310/pma.2023.3447چکیده
قصد بر آن است که تأثیر محتواهای الکترونیکی در زمینه فیزیک که بر اساس اصول نظریه بارشناختی جهت آموزش مجازی طراحی شدهاند، را بر پیشرفت تحصیلی، میزان یادداری و بارشناختی ادراک شده توسط دانشآموزان بررسی کنیم. روش پژوهش شبه آزمایشی از نوع طرح پیشآزمون - پسآزمون با گروه کنترل است. جامعۀ آماری شامل کلیه دانشآموزان دختر پایه نهم دورۀ متوسطه اول منطقه ۱۷ استان تهران است که در سال تحصیلی ۱۴۰۱-۱۴۰۰ مشغول به تحصیل بودند. نمونه پژوهش به شیوۀ نمونهگیری خوشهای چندمرحلهای و با حجم ۱۲۰ نفر انتخاب شد. دادههای پیشرفت تحصیلی و یادداری به کمک یک آزمون پیشرفت تحصیلی محقق ساخته جمعآوری گردید. برای اندازهگیری میزان بارشناختی ادراک شده توسط دانشآموزان، از پرسشنامه سنجش بارشناختی محقق ساخته استفاده شد که بر اساس مقیاس درجهبندی ذهنی پاس و ونمرینبوئر (۱۹۹۳) طراحی شده بود. در تحلیل دادههای آماری، تحلیل کوواریانس و آزمون تی مستقل بکار گرفته شد. نتایج آزمون تحلیل کوواریانس برای پیشرفت تحصیلی نشان داد، طراحی محتوای الکترونیکی مبتنی بر نظریه بارشناختی، سبب بهبود پیشرفت تحصیلی دانشآموزان گروه آزمایش نسبت به گروه کنترل میشود. نتیجه آزمون تی مستقل برای آزمون یادداری نشان میدهد، بین گروه کنترل و آزمایش در میزان یادداری آنها تفاوت معناداری وجود دارد. همچنین نتیجه آزمون تی مستقل برای پرسشنامه بارشناختی نشان داد که گروه آزمایش بارشناختی ادراکی کمتری را نسبت به گروه کنترل گزارش کردهاند. نتایج حاکی از آن است که رعایت اصول نظریه بارشناختی در طراحی محتوای آموزشی، تأثیر قابلتوجهی بر پیشرفت تحصیلی، افزایش میزان یادداری و کاهش بارشناختی ادراک شده توسط دانشآموزان دارد.