فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

همگرایی و همکاری کشورهای مسلمان و درحال‌توسعه (8D)‌ـ در ابعاد اقتصادی، سرمایه‌گذاری ‌و تجارت‌ـ منافع اقتصادی، تجاری و غیراقتصادی متقابلی را برای اعضا، ازجمله ایران، به‌ارمغان خواهد داشت. در مطالعة‌ حاضر، با استفاده از چارچوب نظری «منطقه‌گرایی» و همگرایی‌ها ذیل اتحادهای منطقه‌ای، ارزیابی توسعة همکاری و تجارت گروه 8D، به‌ویژه ایران، و پاسخ به این پرسش‌ها دنبال شده است: عملکرد گذشته و دورنمای تجارت درون‌منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای گروه 8D چگونه بوده و وضعیت ایران در بین اعضا چگونه است؟ طی ربع قرن شکل‌گیری، تجارت اعضای گروه در چارچوب ادبیات همگرایی ناشی از ایجاد تجارت است یا انحراف تجارت؟ در بعد روشی نیز از معیارهای «همگنی شاخص‌های اقتصادی»، «درجة همگرایی تجارت» و ماتریس 22 صنعت هشت کشور گروه برای شناسایی اولویت توسعة همکاری و تجارت ایران با کشورهای عضو گروه 8D و ارزیابی زمینه‌های توسعة همکاری و تجارت استفاده شده است. نتایج مطالعه نشان می‌دهد طی دوره، شکاف ‌و دامنة پراکنش درآمد سرانه در برخی کشورهای فقیرترِ عضو همگرا‌تر شده‌ ‌‌و همگنی شاخص‌های توسعه برای اعضای فقیر در بلندمدت رخ داده است. همچنین، طی دوره، افزایش سهم تجارت درون‌منطقه‌ای سازمان و ایران همسو با توسعة تجارت ایران نبوده است ‌‌و توسعه و تعمیق تجارت درون‌منطقه‌ای نه‌تنها به توسعة تجارت ایران منجر نشده، بلکه به انحراف تجارت نیز انجامیده است. تحلیل نتایج حاکی است توسعه‌نیافتن تجارت ‌منطقه‌ای ناشی از توسعه‌نیافتگی ‌و ساختار تجاری ضعیف ایران است ‌‌و هم‌اکنون امکان توسعة تجارت درون‌منطقه‌ای‌‌ و همگرایی ایران با سازمان ضعیف است. البته، با توسعة‌ ساختار اقتصادی‌ و ارتقای مزیت‌های نسبی به رقابتی، امکان بهره‌گیری از منافع ‌همگرایی‌فراهم می‌شود. در نهایت، در مطالعة 22 صنعت ‌و 8 کشور عضو گروه (ماتریس 22 صنعت، 8 کشور) این نتیجه حاصل شد که با ترکیه ‌و اندونزی در 15 صنعت غذا، چوب، کاغذ، چاپ و نشر، شیمیایی، لاستیک و پلاستیک، کانی غیرفلزی، فلزی و فابریکی، اپتیک ‌و الکترونیک، وسایل الکتریکی، ماشین‌آلات ‌و تجهیزات، وسایل نقلیة موتوری، سایر وسایل حمل‌‌و‌نقل، مبلمان، ‌و سایر صنایع از جنبة ظرفیت‌ها، تنوع و گسترة تولیدات صنعتی زمینه‌های توسعة همکاری‌ و تجارت با ایران وجود دارد.