ریسکزدایی در روابط چین و ایالاتمتحده و تأثیر آن بر نظم منطقهای و بین المللی
نویسندگان
1 پژوهشگر مرکز پژوهشهای مجلس، تهران، ایران.
2 گروه علوم سیاسی و روابط بینالملل، دانشکدة علوم اداری و اقتصاد، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.
doi
10.22059/jcountst.2024.369471.1085چکیده
بدترشدن روابط بین ایالاتمتحده و چین از سال 2018م، تشدید رقابتهای راهبردی با توجه به تنشهای ژئوپلیتیکی، همچنین گسترش اصطکاک اقتصادی بین دو کشور از مناقشات تجاری به حوزههای گستردهتری مانند فناوری و امنیت زنجیرة تأمین باعث شده است این فرضیه شکل گیرد که پکن و واشنگتن درحال زوجزدایی هستند. زوجزدایی به این معناست که وابستگی متقابل بین چین و ایالاتمتحده، طی حداقل دو دهة گذشته، در حال تضعیفشدن است. بااینحال، در این پژوهش استدلال شده است روابط دو کشور بیش از آنکه در مرحلة زوجزدایی قرار داشته باشد، در وضعیت ریسکزدایی است. بر همین اساس، این سؤال اصلی مطرح میشود که ریسکزدایی در روابط چین و ایالاتمتحده به چه معناست و تشدید آن ممکن است چه تأثیری بر نظم منطقهای و بینالمللی داشته باشد. در پاسخ اولیه، این استدلال مطرح شده است: در وضعیت کنونی که جهان در حال کندشدن جهانیشدن قرار دارد ریسکزدایی در روابط چین و ایالات متحده ممکن است به انحصارگرایی و حمایتگرایی منجر شود و با افزایش تأثیرگذاری تنشهای ژئوپلیتیکی، بلوکهای اقتصادی دوگانه شکل بگیرد. شکلگیری این بلوکهای اقتصادی نیز خود به معنای کاهش نقش هژمونی ایالات متحده یا چین است که ممکن است زمینهساز نظم چندقطبی بلوکمحور شود.
