بررسی زایایی وندهای «-ا، -گر و – نَده» با رویکردی پیکره‌بنیاد و تاریخی

نویسندگان

1 دانش‌آموختۀ زبان‌شناسی همگانی، دانشگاه شیراز

2 استادیار بخش زبان‌های خارجی و زبان‌شناسی، دانشگاه شیراز

3 استاد بخش زبان‌های خارجی و زبان‌شناسی، دانشگاه شیراز

4 دانشیار بخش زبان‌های خارجی و زبان‌شناسی، دانشگاه شیراز

doi
10.22084/rjhll.2024.29791.2339
چکیده

در پژوهش حاضر به بررسی سیر تحول زایایی وندهای «-ا، -گر و – نَده» با رویکردی تاریخی و پیکره ­بنیاد پرداخته شد. هدف پژوهش حاضر پاسخ به این سؤال­ ها بود: 1- سیر تحول زایایی وندهای «-ا، -گر و - َنده» در پیکرۀ مورد نظر، از قرن چهارم تا دورۀ معاصر به چه صورتی بوده است؟ 2- در دورۀ معاصر کدام­یک از این وندها زایاتر و کدام­یک غیرزایاتر بوده­ اند؟ برای انجام این مطالعه، پیکره­ای از کتاب ­های تاریخی استفاده شده ­اند. وندهای «-ا، -گر و - َنده» به ­عنوان وندهای عامل‌ساز در زبان فارسی استفاده می ­شوند و دلیل انتخاب آن ­ها برای تحقیق حاضر، همین مفهوم مشترک بوده است. واژه‌های حاوی وندهای مورد نظر با استفاده از نرم ­افزار انت­­ کانک استخراج و بررسی شدند. نتایج نشان می ­دهد که سیر تحول وندهای مزبور نامنظم بوده و به ­صورت صعودی یا نزولی نبوده است. در دورۀ معاصر پسوند «- َنده» نسبت به دو وند دیگر زایایی بیشتری دارد.