طراحی و ساخت کامپوزیتهای استوانهای شکل تابعی مدرج Al-Mg2Si با استفاده از روش ریختهگری گریز از مرکز درجا
نویسندگان
1 استادیار، مهندسی مواد و متالورژی، پژوهشکده حمل و نقل فضایی، پژوهشگاه فضایی ایران، تهران
2 استاد، مهندسی مواد و متالورژی، دانشکده فنی، دانشگاه تهران، تهران
3 استاد، مهندسی مکانیک، دانشکده فنی، دانشگاه تهران، تهران
4 کارشناسی ارشد مهندسی مکانیک، دانشکده فنی، دانشگاه تهران، تهران
doi
10.22068/jstc.2022.542863.1756چکیده
در دهههای اخیر استفاده از کامپوزیتهای زمینه فلزی و مواد تابعی مدرج به دلیل بدست آمدن تلفیقی از خواص مکانیکی و فیزیکی گسترش پیدا کرده است. در این پژوهش روش ریختهگری گریز از مرکز درجا برای ساخت قطعات استفاده شد. کامپوزیت اولیه مورد استفاده در این روش Al-15wt.%Mg2Si بود. قطعات تابعی مدرج درجا با سرعتهای دورانی 1000، 1300 و 1700 دور بر دقیقه با موفقیت ساخته شدند. برای بررسی ریزساختار نمونههای تولید شده از میکروسکوپ نوری و برای بررسی خواص مکانیکی از سختی سنجی ویکرز استفاده شد. مقطع نمونههای ساخته شده به دو قسمت تقویت شده و ماتریس تفکیک شدند و مشاهده شد که با افزایش دور قالب، اندازه قسمت تقویت شده کاهش مییابد ولی درصد حجمی ذرات در آن ناحیه افزایش پیدا میکند. تخلخل به عنوان متغیری مخرب در قسمت تقویت شده افزایش پیدا کرد. سختی در ناحیه تقویت شده افزایش یافت و بیشینه مقادیر سختی برای قطعات با سرعت دورانیهای 1000 و 1300 دور بر دقیقه به ترتیب معادل 5/67 و 70 ویکرز بدست آمد. همچنین در ناحیه کنار قالب، سختی افزایش یافت و بیشینه مقدار سختی برای قطعه با سرعت دورانی 1700 دور بر دقیقه، معادل 70 ویکرز در این ناحیه بدست آمد. عملیات حرارتی انحلال برای نمونههای ساخته شده انجام شد. با مشاهده ریزساختار دیده شد که مورفولوژی ذرات Mg2Si اولیه و یوتکتیک تغییر کردهاند. سختی پس از عملیات حرارتی با حفظ روند کمی افزایش پیدا کرد.