بررسی عدم قطعیت پارامترهای ژئوتکنیکی در تحلیل اثر ساخت تونل جدید بر تونل موجود در محل تقاطع غیرهم سطح

نویسندگان

1 گروه مهندسی ژئوتکنیک، دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه تبریز

2 گروه مهندسی ژئوتکنیک، دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

3 گروه مهندسی منابع آب، دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه تبریز

doi
10.22060/ceej.2018.13969.5522
چکیده

به دلیل وجود عدم قطعیت در تعیین پارامترهای ژئوتکنیکی، لازم است مسائل و به طور کلی پروژه­های با اهمیت زیاد از دیدگاه احتمالاتی مورد مطالعه قرار گیرند. با توجه به اهمیت پایداری محل تقاطع غیر همسطح تونل‌های شهری و به عبارتی اثر ساخت تونل جدید متقاطع غیر همسطح بر تونل موجود، در این مطالعه محل عبور خط 7 متروی تهران از بالای خط 6 تحلیل گردید. بر این اساس، از نرم افزار FLAC3D جهت مدل‌سازی عددی مسئله مورد نظر و از روش مونتکارلو برای تولید اعداد تصادفی و اختصاص توزیع­های احتمالاتی متغیرهای ژئوتکنیکی استفاده شد. برای هر مجموعه­ی اعداد تصادفی، جابه‌جایی­ها در چهار نقطه از تونل موجود ثبت شده و توزیع احتمالاتی مناسب با توجه به مقادیر میانه، میانگین و چولگی اختصاص داده شد. با استفاده از این توزیع­ها می‌توان در مورد احتمال وقوع جابه‌جایی‌هایی بیشتر یا کمتر از مقداری خاص در هر نقطه و به طور کلی میزان ریسک موجود، قضاوت مهندسی انجام داد. نتایج نشان داد که علیرغم اینکه متغیرهای ورودی از توزیع نرمال تبعیت می‌کنند، پارامترهای خروجی توزیع متقارنی ندارند و از توزیع نرمال تبعیت نمی‌کنند. همچنین جابه‌جایی‌های به دست آمده از تحلیل با استفاده از روش قطعی با مقادیر میانگین به دست آمده از تحلیل‌های احتمالاتی یکسان نیست. به ازای کلیه پارامترهای تصادفی، احتمال وقوع جابه‌جایی‌های بزرگتر از مقدار میانگین در کف و سمت راست تونل موجود به دلیل حفاری تونل جدید به ترتیب 56 % و 5/ 55 % است؛ در حالیکه در تاج و سمت چپ، جابه‌جایی‌های بیشتر و کمتر از مقدار میانگین از احتمال یکسانی برای وقوع برخوردارند.