واکسن یا آنتی بیوتیک: کدامیک در پرورش ماهی باید استفاده شود؟

نویسندگان

1 گروه زیست‌شناسی سلولی مولکولی و میکروبیولوژی، دانشکده علوم و فناوری‌های زیستی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

2 گروه پژوهشی فراورده‌های بیولوژیک دامی، سازمان جهاد دانشگاهی تهران، تهران، ایران

3 گروه پژوهشی فراورده‌های بیولوژیک دامی، سازمان جهاد دانشگاهی تهران، تهران، ایران

doi
10.22034/nfvm.2023.412650.1199
چکیده

همزمان با توسعه آبزی‌پروری در دنیا، بیماری‌ها در این صنعت افزایش یافته است. استفاده از واکسن‌ها و آنتی‌بیوتیک‌ها روش پذیرفته شده‌ای در سراسر جهان برای مقابله با بیماری‌ها است. اما مسیر مبارزه با بیماری‌ها در ایران به سمت مصرف آنتی‌بیوتیک‌ها رفته است. استفاده بی‌رویه از آنتی‌بیوتیک‌ها فشار تکاملی بر باکتری‌های بیماری‌زا و غیر بیماری‌زا وارد می‌کند که نتیجه آن ظهور سویه‌های مقاوم به آنتی‌بیوتیک‌ها و بازگشت بیماری با شدت بیشتر است. از طرفی دیگر آنتی‌بیوتیک‌ها بر عملکرد سیستم ایمنی و واکسن‌ها هم تأثیر می‌گذارند. مجموع این رخدادها، جنبه اقتصادی پرورش ماهی را تحت تأثیر قرار می‌دهد. بنابراین مصرف آنتی‌بیوتیک‌ها از جنبه تأثیر در محیط زیست و بهداشت عمومی، سیستم ایمنی، واکسن و اقتصاد آبزی‌پروری مورد اهمیت است. در این مقاله مروری سعی گردیده با مطالعه و بررسی تحقیقات پیشین در خصوص آنتی‌بیوتیک‌ها و واکسن‌ها، تحلیل اقتصادی مصرف واکسن و همچنین اثرات بهداشتی آن، با پاسخ به سوال "واکسن یا آنتی‌بیوتیک: کدام‌یک در پرورش ماهی باید استفاده شود؟" اهمیت استفاده از واکسن‌ها به جای آنتی‌بیوتیک‌ها نشان داده شود.