بررسی الگوی اپیدمیولوژیک و نقشه پراکنش جغرافیایی بیماری تب برفکی در استان کرمانشاه: یک مطالعه مقطعی

نویسندگان

1 دانش‌آموخته دکتری عمومی دامپزشکی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

2 استادیار داخلی دام بزرگ، گروه علوم درمانگاهی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه فردوسی، مشهد، ایران

3 استادیار ایمونولوژی،گروه علوم پایه و پاتوبیولوژی، بخش ایمونولوژی و ویرولوژی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

doi
10.22034/nfvm.2023.393277.1183
چکیده

بیماری تب برفکی یکی از مهم‌ترین بیماری‌های عفونی ویروسی دام است. بعضی از مناطق جغرافیایی ایران اندمیک و یکی از مشکلات مهم بهداشتی اقتصادی می‌باشد. هدف این مطالعه بررسی الگوی اپیدمیولوژیک و پراکنش جغرافیایی بیماری تب برفکی در استان کرمانشاه با استفاده از سیستم اطلاعات جغرافیایی (GIS) طی یک دوره 12ساله بود. گزارش بیماری تب برفکی از سطح استان کرمانشاه طی سال‌های 1401-1390جمع‌آوری گردید. سپس با استفاده از نرم‌افزار ArcGIS 10.6 لایه‌های تقسیمات استان مشخص و اطلاعات مربوط به پارامترهای مختلف شامل تعداد کل دام‌ها به تفکیک معاینه شده، مبتلا، تلفات و کانون‌های پرخطر بیماری به‌صورت جدول توصیفی به پایگاه داده سیستم مختصات جغرافیایی (GCS) متصل به نقشه‌ی استان اضافه گردید. تجزیه و تحلیل داده‌ها بر اساس تفاوت بین نقاط درگیر بیماری و میزان درگیری انجام شد. بین مناطق مختلف استان در غرب، مرکز و شرق در جمعیت نشخوارکنندگان اختلاف معنی‌دار بود (P <0.05). در گاوان بیشترین شیوع در شرق استان با 17/9 درصد و کمترین در مرکز با 1/6 درصد بود. در نشخوارکنندگان کوچک بالاترین شیوع در شرق استان با 1/19 درصد و کمترین در مرکز با 8/3 درصد بود. رخداد تب برفکی در کل جمعیت نشخوارکنندگان بزرگ و کوچک اختلاف معنی‌داری را نشان داد (P <0.05). بیشترین شیوع در سال1394و کمترین آن در سال1393 گزارش شده بود. نتایج این مطالعه در کمک به سیاست‌گزاران بهداشتی حوزه دام و اتخاذ روش‌های کنترلی مفید می‌باشد، لذا دقت در ثبت دقیق کدهای اپیدمیولوژیک سیستم GIS و توجه بیشتر به پایش ضروری است.