فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

زمینه و هدف: پرندگان آبزی و خشکی زی از شاخص های زیستی آلاینده های محیط زیست هستند که می توان از اندام های این موجودات زنده برای تعیین وضعیت آلودگی استفاده کرد. این پژوهش با هدف ارزیابی فلزات سنگین و هیدروکربن‌های آروماتیک چندحلقه‌ای در پر دم پرندگان بومی به عنوان نشانگرهای آلودگی محیط زیست شرکت بهره‌برداری نفت و گاز آغاجاری انجام شد.مواد و روش ها: در این تحقیق نمونه‌های آب، خاک و پر دم پرندگان از خور امیدیه نمونه‌برداری شدند. برای اندازه‌گیری فلزات سنگین در پر دم پرندگان از طیف‌سنجی جذب اتمی غیرگرافیتی و دستگاه Varian Spectr AA 220 استفاده شد.یافته ها: غلظت نیکل، سرب، جیوه، کروم، کادمیوم و وانادیوم در پر دم سنقر تالابی به‌ترتیب 0/12، 1/92، 0/12، 0/12، 0/10 و 0/13 میلی‌گرم بر کیلوگرم و در پر دم سارگپه معمولی نیز به‌ترتیب 0/15، 0/31، 0/1، 0/14، 0/12 و 0/12 میلی‌گرم بر کیلوگرم به‌دست آمد. کریسن، بنزو بی‌فلورانتین، بنزوآپیرن و ایندنوپیرن در بافت پر دم دو گونه سنقر تالابی و سارگپه معمولی به‌ترتیب 10، 10، 12 و 10 نانوگرم بر گرم به دست آمد. در پر دم سارگپه معمولی آسنافتن و آنتراسن  نیز 10 و 12 نانوگرم بر گرم بود. غلظت نیکل، سرب، جیوه، کروم، کادمیوم و وانادیوم در آب 27/20، 21/20، 4/11، 22/40، 0/73 و 2038 میلی‌گرم بر لیتر به‌دست آمد و غلظت این فلزات در خاک به‌ترتیب 85/10، 14/90، 2/80، 102/50، 0/41 و 60/50 میلی‌گرم بر کیلوگرم بود.نتیجه گیری: بررسی شاخص‌های انباشت زیستی و تغلیظ زیستی فلزات سنگین در پر دم دو گونه پرنده سنقر تالابی و سارگپه معمولی نشان‌‌دهنده‌ی سطح قابل توجهی از آلودگی فلزات سنگین و ترکیبات آروماتیک چندحلقه ای در نمونه‌های آب، خاک و دو گونه سارگپه معمولی و سنقر تالابی در منطقه نفت و گاز آغاجاری در استان خوزستان می باشد که تأثیر فعالیت‌های انسانی بر محیط زیست منطقه مورد مطالعه را نشان می‌دهد.