منطقه بندی کانسنگ، زمین‌ شیمی و الگوی رخداد کانه‌ زایی آهن در توالی آتشفشانی- رسوبی هرمز، جزیره لارک، جنوب بندرعباس

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد، دانشکده علوم زمین، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران

2 دانشیار، دانشکده علوم زمین، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران

doi
10.22067/econg.2023.78626.1074
چکیده

کانه­ زایی آهن در جزیره لارک در 30 کیلومتری جنوب بندرعباس، در خلیج فارس و در پهنه ساختاری زاگرس چین‌خورده رخ‌داده است. از لحاظ توالی سنگ چینه ­ای، این جزیره به طور عمده متشکل از سری آتشفشانی- رسوبی هرمز به سن نئوپروتروزوئیک پسین بوده که شامل گدازه ­ها و توف ریولیتی، شیل، توف و رسوبات تبخیری است. کانه ­زایی آهن در افق چینه ­شناسی خاص در داخل توالی آتشفشانی- رسوبی رخ‌داده است. پیکره ­های معدنی از پایین به بالا، دارای چهار نوع کانسنگ رگه- رگچه ­ای، برشی، توده ­ای و نواری هستند. کانسنگ آهن به طور عمده حاوی کانی ­های اولیه اولیژیست و مگنتیت، و کانی‌های ثانویه هماتیت و گوتیت بوده و کانی­ های کوارتز، انیدریت، آپاتیت و کلسیت کانی­ های اصلی باطله را تشکیل می ­دهند. مهم ­ترین دگرسانی­ های سنگ دیواره در این منطقه شامل دگرسانی سیلیسی-­ سریسیتی، کربناتی، کلریتی و آرژیلیک هستند. بر اساس بررسی‌های زمین ­شیمیایی، نمونه ­های به دست آمده از کانسنگ آهن در نمودار Fe/Ti در مقابل Al/ (Al+Fe+Mn+Na+K+Ca) و نمودار Mg در مقابل V/Ti در محدوده سازند آهن نواری (BIF) قرار می‌گیرند. با توجه به ماهیت آتشفشانی- رسوبی توالی سنگ میزبان، رخساره ­های کانسنگی، بافت و ساخت و کانی­ شناسی، دگرسانی و ویژگی­ های زمین‌شیمیایی، کانه ­زایی آهن در جزیره لارک بیشترین شباهت را با کانسارهای BIF نوع آلگوما نشان می ­دهد.