تاثیر پری‌بیوتیک بتاگلوکان با منشا مخمر بر برخی شاخص‌های رشد و ایمنی ماهی باس دریایی آسیایی (Lates calcarifer )

نویسندگان

1 دانشیار گروه علوم شیلات، دانشکده علوم و فناوری نانو و زیستی، دانشگاه خلیج فارس، بوشهر، ایران

2 دکتری شیلات، متخصص شیلات واحد تحقیق و توسعه، شرکت تولید خوراک آبزیان فرادانه، شهرکرد، ایران

3 دانشجوی دکتری بیوتکنولوژی میکروبی، گروه بیوتکنولوژی، دانشکده علوم زیستی، دانشگاه الزهرا (س)، تهران، ایران

4 دانشیار گروه بیوتکنولوژی، دانشکده علوم زیستی، دانشگاه الزهرا (س)، تهران، ایران

5 استاد گروه بهداشت و بیماری‌های آبزیان، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

doi
10.22124/japb.2024.26680.1529
چکیده

افزایش جمعیت، تقاضا برای آبزی‌پروری و محدود بودن منابع آبی سبب پرورش متراکم در صنعت آبزی‌پروری شده است که این امر با شیوع بیماری و استفاده از آنتی‌بیوتیک برای درمان ارتباط مستقیم دارد. با توجه به عوارض جانبی آنتی‌بیوتیک‌ها استفاده از محرک‌های ایمنی غیردارویی که سبب افزایش تحمل نسبت به  تنش‌های محیطی و مقاومت در برابر برخی بیماری‌های آبزیان شوند، در این صنعت از اهمیت بسزایی برخوردار است. پژوهش حاضر با هدف بررسی اثر بتاگلوکان بر برخی از شاخص‌های رشد و  ایمنی ماهی باس دریایی آسیایی انجام گرفت. به این منظور، ماهیان باس دریایی آسیایی 25 گرمی در سه تیمار (با دو تکرار) بررسی شدند. تیمار اول تنها با جیره پایه تهیه شده از شرکت فرادانه تغذیه شدند (شاهد)، تغذیه تیمار دوم با جیره پایه و 250 میکرولیتر گلوکان تزریقی (دو بار در طول دوره) (تیمار 1) و تغذیه تیمار سوم با جیره پایه و پری‌بیوتیک خوراکی حاوی 15 درصد بتاگلوکان (با غلظت نهایی 1 میلی‌گرم در گرم بتاگلوکان) (تیمار 2) صورت گرفت. استفاده از مکمل پری‌بیوتیک خوراکی حاوی بتاگلوکان (تیمار 2) تاثیر مثبت و معنی‌داری بر عملکرد رشد و شاخص‌های ایمنی ماهیان داشت (05/0P<)، به طوری که با القا دفاع ایمنی غیراختصاصی، نشانگر قابلیت آن بر ایمنی‌زایی ماهی بود. تیمار 2 نسبت به تیمارهای دیگر بهترین نتیجه را از نظر وزن نهایی (43/82 گرم)، نرخ رشد ویژه (96/1 درصد در روز)، درصد افزایش وزن (55/224 درصد)، فعالیت لیزوزوم (5/39 میکروگرم در میلی‌لیتر)، فعالیت کمپلمان (8/128 میکروگرم در میلی‌لیتر)، ایمنوگلوبولین کل (55/16 میلی‌گرم در میلی‌لیتر) و ایمنوگلوبولین M (96/4 میلی‌گرم در میلی‌لیتر) نشان داد (05/0P<). در نتیجه استفاده از مکمل پری‌بیوتیک خوراکی حاوی بتاگلوکان  در جیره غذایی  ماهی باس دریایی آسیایی به علت اثرات مثبت آن بر شاخص‌های فیزیولوژیک و بهبود ایمنی این گونه توصیه می‌شود.