فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

آتش‌سوزی‌ها یکی از مهم‌ترین چالش‌های زیست‌محیطی ایران به شمار می‌روند. این پژوهش با هدف شناسایی استان‌های پرخطر و دوره‌های بحرانی وقوع آتش‌سوزی‌ها به تحلیل الگوهای مکانی و زمانی آتش‌سوزی‌ها طی دوره 1382 تا 1402 در ایران، با استفاده از داده‌های ماهواره‌ای پرداخته است. هدف نهایی این تحقیق، بهبود مدیریت آتش‌سوزی‌ها با ارائه مکان استقرار بهینه ایستگاه‌های آتش‌نشانی در استان‌های پرخطر است. پژوهش از سری زمانی داده‌های ماهواره‌ای و پلتفرم Google Earth Engine و GIS، و مدل‌سازی رگرسیونی چند متغیره و برآورد چگالی کرنل (KDE) جهت شناسایی عوامل محیطی مؤثر و مناطق پرتکرار و دوره‌های بحرانی وقوع آتش‌سوزی استفاده کرده است. یافته‌ها نشان می‌دهند که در طول دوره 20ساله، مجموعاً 955600 کیلومترمربع از اراضی ایران دچار آتش‌سوزی شده‌اند. بیشترین مساحت سوخته شده در سال ۱۳۸۹ به میزان 7722 کیلومترمربع و کمترین آن در سال 1401 به میزان 3031 کیلومترمربع ثبت‌شده است. همبستگی بین بارش ماهانه و مساحت سوخته شده معادل ۰٫۲۴- محاسبه شد که نشان‌دهنده رابطه معکوس بین افزایش بارندگی و کاهش آتش‌سوزی‌ها است. استان‌های خوزستان(۲۵۰۰۰ کیلومترمربع)، فارس و ایلام با بیشترین مساحت سوخته شده را طی این دوره تجربه کرده‌اند و محل بهینه برای استقرار ایستگاه‌های آتش‌نشانی هستند. همچنین، فصل تابستان، به‌ویژه در سال‌های ۱۳۸۹ و ۱۳۸۶، بیشترین تعداد و مساحت آتش‌سوزی‌ها را داشته است. این پژوهش با شناسایی الگوهای مکانی و زمانی، محل بهینه استقرار ایستگاه‌های آتش‌نشانی در مناطق استان‌های مذکور را پیشنهاد می‌دهد.