فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در این پژوهش، بر اساس داده‌های زمین‌شناسی، زمین‌فیزیکی، زمین‌شیمیایی ایزوتوپی موجود برای گرانیتوئیدهای ژوراسیک (بازه 178-160 میلیون سال پیش) در پهنه سنندج-‌سیرجان1، به بررسی خاستگاه و پهنه تکتونوماگمایی این گرانیتوئیدها و امکان کانی‌سازی قلع در ارتباط با آنها پرداخته می‌شود. ویژگی‌های زمین‌شناسی، زمین‌فیزیکی و زمین‌شیمیایی گرانیتوئیدهای پهنه سنندج-سیرجان (مانند نبود کمان آتشفشانی و سنگ‌های آتشفشانی، ضخیم‌شدگی پوسته قاره‌ای (52 تا 56 کیلومتر) و تشکیل توده‌های گرانیتوئیدی با ابعاد بزرگ (باتولیت) در عمق بیشتر از 4 کیلومتر، پیدایش سنگ‌های دگرگونی و رویداد دگرگونی ناحیه‌ای در حد رخساره شیست سبز (و آمفیبولیت) در پی فرایندهای کوه‌زایی سیمیرین، مقدار (Eu/Eu)N کم (شرایط احیایی)، پذیرفتاری مغناطیسی کمتر از 5-10 x100 (سری ایلمینیت)، εNdiمنفی و (87Sr/86Sr)i بیشتر از 707/0) برخلاف پژوهش‌های پیشین نشان می‌دهند که این گرانیتوئیدها از گرانیتوئیدهای نوع S پدیدآمده در پی ذوب پوسته قاره‌ای در پهنه برخوردی هستند. از این‌رو، وقوع کانی‌سازی قلع در ارتباط با پیدایش آنها محتمل است؛ اما شواهد بسیاری بیانگر نبود کانی‌سازی قلع توسط ماگمای سازنده این گرانیتوئیدهاست که عبارتند از نبود محلول‌های گرمابی و در نتیجه توانایی کانی‌سازی (با توجه به نبود کانی‌های دگرسانی در تصاویر ماهواره ASTER)، فراوانی اندک عنصرهای قلع، مس، سرب و روی در این گرانیتوئیدها و رسوب‌های رودخانه‌ای وابسته به آنها، مقدار (Eu/Eu)N بیشتر از 2/0، Rb/Sr کمتر از 3، Y کم (ppm 10-75)، Ba بیشتر از ppm 200 و شباهت‌های زمین‌شناسی، زمین‌فیزیکی و زمین‌شیمیایی به گرانیتوئیدهای نوع S (سری ایلمینیت) نابارور در بلوک لوت (در مناطق نجم‌آباد، سرخ‌کوه تا شاه‌کوه) که در پهنه برخورد قاره‌ای و در طی کوه‌زایی سیمیرین پدید آمده‌اند.