سنگ شناسی، ژئوشیمی و جایگاه زمین ساختی توده های آداکیتی منطقه تیغناب و ارتباط آنها با کانه زایی اسکارن آهن (جنوب خاور سربیشه-خاور ایران)
نویسندگان
1 گروه زمین شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران
2 گروه مهندسی معدن، دانشگاه صنعتی بیرجند، بیرجند، ایران
doi
10.22067/econg.v12i4.81783چکیده
منطقه مورد بررسی در بخش خاوری زون جوشخورده سیستان و در نقشه زمین شناسی 1:100000 ماهیرود قرارگرفته است. تودههای نیمهعمیق با ترکیب کلی کوارتزدیوریتی، به درون سنگ آهک و ماسهسنگ های پالئوسن-ائوسن نفوذ کرده و اسکارن و کانی سازی آهن (مگنتیت) را تشکیل داده است. بافت های عمده در کوارتزدیوریت پورفیری شامل پورفیری با زمینه ریزدانه و پوئیکلیتیک هستند. پلاژیوکلاز، هورنبلند و کوارتز سازنده های اصلی این سنگ ها هستند. نمودارهای مختلف ژئوشیمیایی نشاندهنده انطباق سنگ های آذرین تیغناب با نفوذی های مرتبط با اسکارن های آهن است. ویژگیهای ژئوشیمیایی مانند میزان میانگین SiO2 (64/48 درصد)، Al2O3 (16/68 درصد)، Sr (ppm 470)، Y (ppm9/8)، Sr/Y (58/55)، Yb (ppm89/0) و آنومالی منفی ضعیف Eu، نشاندهنده ماهیت آداکیتی و از نوع پرسیلیس برای این سنگ هاست. میزان Mg# (48/55 تا 1/68)، Sr/Y (میانگین 58/55)، Th/La (میانگین 32/0)، La/YbN (میانگین 2/4) و Th (میانگین ppm 8/1) نشان دهنده ذوب پوسته اقیانوسی فرورونده با ترکیب گارنت آمفیبولیتی برای تشکیل ماگمای آداکیتی است.