تعیین بهترین مسیر احداث خط دوچرخه سواری با رویکرد حمل ونقل پایدار (مطالعه موردی: منطقه 1 شهر شیراز)

نویسندگان

1 دانشکده مهندسی عمران و محیط زیست، دانشگاه صنعتی امیرکبیر، تهران، ایران

2 دانشکده شهرسازی، دانشگاه آزاد واحد تهران- مرکز، تهران، ایران

3 دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه کنکوردیا، مونترال، کبک، کانادا

doi
10.22060/ceej.2016.683
چکیده

امروزه استفاده از دوچرخه به عنوان راهکاری برای کاهش معضل ترافیک و پیامدهای آن به ویژه آلودگی هوا، نیازمند وجود امکانات و شرایط مناسب از جمله ایجاد مسیرهای مخصوص دوچرخه سواری است. در این مطالعه، اولویت پنج مسیر مناسب برای دوچرخه‌سواری در شبکه معابر منطقه 1 شهرداری شیراز با توجه به سه دسته معیار اصلی ایمنی، جذابیت و قابلیت جابجایی در مسیر بررسی گردیده‌است. معیار ایمنی مسیر به عامل‌های: تعداد تقاطع مسیر، شیب مسیر، عدم عبور وسایل‌نقلیه سنگین از مسیر، سرعت مجاز مسیر، میزان تغییرات در امتداد مسیر دوچرخه‌سواری؛ معیار جذابیت مسیر به عامل های: زیبایی مسیر وتنوع کاربری در مسیر؛ و معیار قابلیت جابجایی مسیر به عاملهای: تعداد ایستگاه‌های حمل‌ونقل همگانی در مسیر، جمعیت ساکن تحت پوشش مسیر و تعداد مراکز آموزشی واقع در مسیر تقسیم شده‌اند. وزن‌دهی و تحلیل معیارها و عامل‌های مربوط به آنان نشان می‌دهد که براساس نظرات کارشناسان حمل‌ونقل و براساس فرآیند تحلیل سلسله مراتبی(AHP)، مهمترین عاملها برای اولویت‌بندی مسیرهای دوچرخه‌سواری شیب و سرعت مجاز جریان ترافیک در مسیر بوده و سایر عوامل در رده‌های بعدی قرار دارند. نهایتا، کاربرد روش ارایه شده برای احداث خطوط دوچرخه‌سواری در یکی از مناطق شهر شیراز نشان داده شده‌است.