شناسایی و جداسازی سلول‌های بنیادی اسپرماتوگونیا از بافت بیضه فیل‌ماهی (Huso huso)

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری تکثیر و پرورش آبزیان، گروه شیلات، دانشکده علوم دریایی و منابع طبیعی، دانشگاه تربیت مدرس، نور، مازندران، ایران

2 استاد گروه شیلات، دانشکده علوم دریایی و منابع طبیعی، دانشگاه تربیت مدرس، نور، ایران

3 دانشیار بخش تحقیقاتی پرورش ماهی و هیدروبیولوژی، دانشکده شیلات و حفاظت از آب‌ها، دانشگاه سوت بوهمیا، چسکه بوداویسه، چک

4 استاد گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه گیلان، صومعه سرا، گیلان، ایران.

5 دانشیار گروه علوم بالینی و آسیب‌شناسی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه علوم زیستی نروژ، اسلو، نروژ

doi
10.22124/japb.2021.20253.1430
چکیده

سلول­های بنیادی اسپرماتوگونیا (SSCs) سلول­های منحصر به فردی هستند و می‌توانند اطلاعات ژنتیکی را به نسل بعد منتقل کنند، از این رو در تولید ماهی کایمر و حفاظت از گونه­های کمیاب نقش مهمی دارند. این مطالعه برای اولین بار با هدف بررسی ویژگی­های ظاهری سلول­های اسپرماتوگونیا با روش بافت­شناسی و سپس جداسازی آنها با روش هضم آنزیمی از بافت بیضه فیل ماهی (Huso huso) اجرا شد. مطالعات بافت‌شناسی بیضه فیل‌ماهیان یک تا سه ساله نشان داد که دو نوع کلی سلول اسپرماتوگونیای تمایز نیافته (SSCs) و تمایز یافته وجود دارد. SSCs اغلب با اندازه بزرگ، پوشش هسته­ای نامنظم، اجزای هسته­ای مشخص و وجود یک تا دو هستک شناسایی شدند، به علاوه در ماهیان یک ساله فراوانی SSCs به صورت معنی­داری بالاتر از ماهیان دو و سه ساله بود (05/0P<). جداسازی سلول­های بافت بیضه ماهیان یک ساله به وسیله هضم آنزیمی نشان داد استفاده از آنزیم تریپسین 1/0 درصد به همراه بافر فسفات به مدت 2 تا 3 ساعت در دمای 20-16 درجه سانتی‌گراد کارایی بالاتری از نظر تعداد و زنده­مانی سلول­های اسپرماتوگونیای فیل‌ماهی داشت (05/0P<). این بررسی اطلاعات پایه­ای را برای جداسازی SSCs فیل‌ماهی به منظور پیوند آن برای تولید ماهی کایمر فراهم آورده است.