بررسی تاثیر مکمل غذایی پربیوتیک پودر قارچ صدفی (Pleurotus ostreatus) بر بیان ژن‌های P450 و Hsp70 بافت کبد ماهی تیلاپیای نیل (Oreochromis niloticus) در مواجهه با سم کلرپیریفوس

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری بوم‌شناسی آبزیان، گروه تولید و بهره‌برداری آبزیان، دانشکده شیلات و محیط زیست، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران

2 استاد گروه تولید و بهره‌برداری آبزیان، دانشکده شیلات و محیط زیست، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران

3 دانشیار گروه تکثیر و پرورش آبزیان، دانشکده شیلات و محیط زیست، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران

4 استادیار مرکز تحقیقات شیلاتی آب‌های دور، موسسه تحقیقات شیلات ایران، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، چابهار، ایران

5 دانشجوی دکتری بوم‌شناسی آبزیان، گروه تولید و بهره‌برداری آبزیان، دانشکده شیلات و محیط زیست، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران

doi
10.22124/japb.2021.19455.1420
چکیده

افزایش ورود آفت کش­هایی مانند سم کلرپیریفوس در اکوسیستم­های آبی می­تواند سبب ایجاد آسیب­های زیان­باری بر آبزیان شود. این پژوهش با هدف بررسی تاثیر مکمل غذایی پربیوتیک پودر قارچ خوراکی Pleurotus ostreatus بر بیان نسبی ژن­های مرتبط با ایمنی (P450 و Hsp70) در بافت کبد بچه ماهی تیلاپیای نیل (Oreochromis niloticus) در مواجهه با سم کلرپیریفوس صورت گرفت. در این بررسی 120 قطعه بچه ماهی تیلاپیای نیل با میانگین وزن 4/0±20 گرم در چهار تیمار و سه تکرار تقسیم شدند و با جیره‌های حاوی 0 (شاهد)، 05/0، 1/0 و 2/0درصد قارچ به مدت 42 روز تغذیه شدند. پس از پایان دوره تغذیه، تمام تیمارها به مدت 14 روز در مواجهه با غلظت تحت کشنده سم کلرپیریفوس قرار گرفتند. نمونه‌برداری از بافت کبد برای ارزیابی بیان نسبی ژن­های یاد شده در آخرین روز دوره تغذیه با قارچ و در چهاردهمین روز مواجهه با سم کلرپیریفوس صورت گرفت. میزان بیان نسبی P450 در تیمارهای 2/0 و 1/0 افزایش قابل توجهی داشت ولی تیمارهای 05/0 و 1/0 بعد از مواجهه با سم تفاوت معنی‌داری نسبت به گروه شاهد نداشتند (05/0<P). بیان ژن Hsp70 در تیمارهای تغذیه شده با مکمل غذایی قبل و بعد از مواجهه با سم تفاوت معنی‌داری داشت (05/0P<)، به طوری که در تیمار 2/0 افزایش یافت. ولی در تیمار 05/0 تفاوت معنی‌داری نسبت به تیمار شاهد نداشت (05/0<P). نتایج این مطالعه نشان دهنده اثرات مثبت مکمل غذایی پربیوتیک Pleurotus ostreatus بر بیان نسبی ژن‌های Hsp70 و P450 در بچه ماهی تیلاپیا نیل و تقویت دستگاه ایمنی آن در مواجهه با آلاینده‌ها و مواد تنش‌زا چون کلرپیریفوس است.