فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

منطقه بافق میزبان بزرگ‌ترین کانسارهای مگنتیت- آپاتیت در ایران است. ویژگی‌های کانی‌شناختی واحد برشی به‌عنوان یکی از مهم‌ترین رخدادهای زمین‌شناسی در منطقه بافق در ایران مرکزی و همچنین کانه‌زایی Th-REE در این واحد در کانسار سه‌چاهون مورد بررسی قرارگرفته است. سنگ‌های برشی اغلب در مجاورت و یا در داخل کانسار سه­چاهون تشکیل‌شده و از نظر سنی، جوان‌تر است و متشکل از قطعاتی با لیتولوژی عمده سنگ‌های آتشفشانی و کانی‌های مگنتیت، تیتانومگنتیت، کلسیت، آمفیبول، اپیدوت، آپاتیت، اسفن و کانی‌های دیگر (کلریت، سرپانتین) است. سنگ‌های متعلق به این واحد اغلب دارای تمرکزهایی از کانی‌های Th-REE هستند که مربوط به کانه‌زایی عناصر کمیاب خاکی به‌صورت فسفات و توریم به‌صورت سیلیکات در این واحد سنگی است. بر اساس بررسی‌های کانی‌شناسی، سیلیکات‌های توریم در دو شکل بلورین، یکی منوکلینیک (هوتونیت) و دیگری تتراگونال (توریت)، در همراهی با فلدسپارها،  اکتینولیت، مگنتیت و کربنات به‌صورت پاراژنز در واحد برشی تشکیل شده‌اند. بررسی‌های زمین‌شناسی انجام‌شده بیانگر نقش سیالات مشتق از ماگماهای کالک‌آلکالن تشکیل‌شده در موقعیت کمان ماگمایی (حاشیه قاره‌ای فعال) به‌عنوان عامل تأمین عناصر کمیاب خاکی و توریم در واحد برشی است. بر اساس شواهد صحرایی، کانی‌شناسی و ژئوشیمیایی، انتقال بخش قابلتوجهی  از توریم توسط کمپلکس‌های کربناتی در شرایط قلیایی و محیط احیایی صورت‌گرفته است.