ایجاد جنس نر تاسماهی استرلیاد (Acipenser ruthenus) با به کارگیری اسپرم هترولوگ غیرفعال در القای گاینوژنز
نویسندگان
1 دانشیار گروه تکثیر و پرورش، موسسه تحقیقات بینالمللی تاسماهیان دریای خزر، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج جهاد کشاورزی، رشت، ایران
2 دانشجوی دکتری زیستشناسی دریا، دانشکده علوم دریایی و اقیانوسی، دانشگاه علوم و فنون دریایی خرمشهر، خرمشهر، ایران
3 استاد گروه زیستشناسی دریا، دانشکده علوم دریایی و اقیانوسی، دانشگاه علوم و فنون دریایی خرمشهر، خرمشهر، ایران
4 دانشیار گروه زیستشناسی دریا، دانشکده علوم دریایی و اقیانوسی، دانشگاه علوم و فنون دریایی خرمشهر، خرمشهر، ایران
5 استادیار گروه ژنتیک و بیوتکنولوژی، موسسه تحقیقات بینالمللی تاسماهیان دریای خزر، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج جهاد کشاورزی، رشت، ایران
doi
10.22124/japb.2018.11012.1264چکیده
تاسماهی استرلیاد در تقسیمبندی IUCN در دسته گونههای آسیبپذیر قرار گرفته است که جنس نر آن در غالب مراکز تکثیر و بازسازی ذخایر کشور دچار کمبود یا فقدان است. این مطالعه با هدف ایجاد جنس نر تاسماهی استرلیاد با استفاده از القای گاینوژنز و اسپرم هترولوگ، صورت گرفت. برای این منظور، اسپرم هترولوگ تاسماهی سیبری در معرض اشعه UV با شدت 473 میکرووات بر سانتیمتر مربع و مدت زمان 90 ثانیه قرار گرفت و تخریب DNA اسپرم با موفقیت انجام شد. ترکیب این اسپرم با تخمک تاسماهی استرلیاد و قرارگیری تخم لقاح یافته در معرض شوک گرمایی 34 درجه سانتیگراد به مدت 2 دقیقه، 15 دقیقه بعد از فعالیت، نتاج گاینوژن تاسماهی استرلیاد را ایجاد کرد. سپس با استفاده از مارکرهای میکروساتلیت (Afu-68 و Afug-195) وراثتپذیری فرزندان از والد صرفا مادری تایید شد. ماهیان به دست آمده به مدت 17 ماه نگهداری شدند. سپس با استفاده از بیوپسی، تکهای از گناد اولیه آنها خارج و بافت آن بررسی شد. بررسیها نشان داد که 6/76 درصد نتاج گاینوژن ماده و 3/23 درصد آنها نر بودند. با توجه به سیستم تعیین جنسیت هتروگامتی ماده در تاسماهی استرلیاد، میتوان با القای گاینوژنز و اسپرم هترولوگ غیرفعال ژنتیکی، هر دو جنس نر و ماده را به صورت خالص ایجاد کرد.